EU Ecolabel Sertifikalı Ürünler | Yeşil Malzemeler
Malzeme SertifikasıÇevre Etiketi
EU Ecolabel
Veren kurum: Avrupa Komisyonu
EU Ecolabel, Avrupa Komisyonu tarafından 1992'de kurulan, Avrupa Birliği'nin resmî ve tek AB çapında geçerli Tip I (ISO 14024) gönüllü çevre etiketidir. Çok kriterli ve üçüncü tarafça doğrulanan bir etikettir; bir ürün grubu için tanımlanmış, hammadde çıkarımından bertarafa kadar yaşam döngüsünü kapsayan çevresel kriterleri karşılayan ürünlere verilir. Boya ve vernikler, sert kaplamalar (zemin/duvar), ahşap-mantar-bambu esaslı zemin kaplamaları, mobilya, yataklar ve tekstil gibi yapı ile iç mekan ürün gruplarında kriterleri vardır.
Nedir?
EU Ecolabel, bir ürünün çevresel performansını yaşam döngüsü boyunca (hammadde çıkarımı, üretim, dağıtım, kullanım ve atık aşaması) bütünsel olarak değerlendiren, AB'nin resmî Tip I çevre etiketidir. ISO 14024 anlamında çok kriterli bir etikettir: tek bir parametreye (örneğin yalnızca VOC veya yalnızca geri dönüşüm) değil, ürün grubuna özgü tanımlanmış bir kriterler bütününe bakar. Gönüllüdür ve bağımsız üçüncü taraf doğrulamasına dayanır. Avrupa Komisyonu kriterleri belirler; her ürün grubu için ayrı bir kriter seti yayımlanır ve bu setler periyodik olarak revize edilir.
Bu katalog bağlamında EU Ecolabel'in yapı ile ilişkili ürün grupları öne çıkar: boya ve vernikler (Paints and Varnishes), sert kaplamalar (Coverings — zemin, duvar, çatı, karo gibi sert yüzey ürünleri), ahşap/mantar/bambu esaslı iç mekan zemin kaplamaları, mobilya ve yataklar ile tekstil. Bu kriterler genellikle tehlikeli maddelerin kısıtlanmasını, kirletici emisyonlarının sınırlandırılmasını, dayanıklılık/onarılabilirlik ve sorumlu kaynak teminini içerir. Boya ve iç mekan ürünleri kriterlerinde VOC içeriği için sınırlar bulunur. Burada kritik bir ayrım vardır: EU Ecolabel kriterleri çoğunlukla ürünün VOC içeriğini (içerikteki gram/litre değeri) sınırlar; oysa LEED gibi sistemlerin düşük emisyon kredileri ürünün iç ortama saldığı VOC emisyonunu (test odası ölçümü) esas alır. Bu nedenle EU Ecolabel çok güçlü ve geniş kapsamlı bir çevre etiketi olmakla birlikte, iç hava düşük emisyon kredilerine doğrudan tek bir referans olarak değil, dolaylı/destekleyici biçimde değerlendirilir.
Kim verir?
EU Ecolabel sistemini Avrupa Komisyonu (European Commission) sahiplenir; kriterler, üye devletler, sanayi, çevre kuruluşları ve tüketici örgütlerinin katıldığı EU Ecolabelling Board (EUEB) sürecinde geliştirilir ve teknik temeli Komisyon'un Ortak Araştırma Merkezi (JRC) tarafından hazırlanır. Etiketin verilmesi ve denetimi her üye devletteki yetkili kuruluşlar (Competent Bodies) tarafından yürütülür; testler akredite laboratuvarlarda yapılır. Etiket bir markaya değil, kriterleri karşılayan belirli ürünlere verilir; başvuru üretici, ithalatçı veya hizmet sağlayıcı tarafından yapılır.
Nasıl alınır?
1. Üretici, ürününün ait olduğu EU Ecolabel ürün grubunu (örn. boya ve vernikler, sert kaplamalar, mobilya) ve o gruba ait güncel kriter setini belirler.
2. Ürün, ilgili kriterlerde tanımlanan gereklilikler (tehlikeli madde kısıtları, VOC içerik sınırları, dayanıklılık, kaynak temini vb.) açısından akredite laboratuvarda test edilir ve belgelendirilir.
3. Üretici, test sonuçları ve teknik dosyayla bulunduğu üye devletteki yetkili kuruluşa (Competent Body) başvurur.
4. Yetkili kuruluş uygunluğu doğrularsa ürüne EU Ecolabel kullanım hakkı verilir ve ürün AB resmî kayıt sistemine işlenir.
5. Kriter setleri periyodik olarak güncellenir; etiketin sürdürülmesi için ürünün güncel kriterlere uyumunun korunması gerekir. Yeşil bina projelerinde etiketin katkısı, hedef sistemin ilgili kriterinin EU Ecolabel'i kabul edip etmediğine göre teyit edilir.
EU Ecolabel, LEED v4/v4.1 EQc2 kredisinin dogrudan kabul ettigi dusuk emisyon etiketleri listesinde yer ALMAZ. Bunun temel nedeni, EU Ecolabel boya/ic mekan kriterlerinin cogunlukla VOC ICERIGINI (gram/litre) sinirlamasi, LEED'in ise CDPH Standard Method ile olculen VOC EMISYONUNU esas almasidir. Dolayisiyla EU Ecolabel destekleyici/dolayli bir kanit olabilir; dusuk emisyon uygunlugu icin urunun ayrica CDPH/EN 16516 emisyon verisiyle teyit edilmesi gerekir.
LEED v4 / v4.1 BD+C
MRc Building Product Disclosure / sorumlu kaynak temini — dolayli
EU Ecolabel cok kriterli bir Tip I cevre etiketi oldugundan, tehlikeli madde kisitlari ve sorumlu kaynak temini gibi malzeme boyutlarinda destekleyici belge olabilir; ancak EPD/HPD gibi belirli aciklama belgelerinin yerini tutmaz. Uygunluk guncel kredi kilavuzuna gore teyit edilmelidir.
BREEAM
Mat / Hea — cok kriterli cevre etiketi olarak taninma
BREEAM bazi kriterlerde tanimli cevre etiketlerini ve uretici beyanlarini kabul eder; EU Ecolabel, ilgili urun gruplarinda (orn. boya, kaplama) cevresel performans ve dusuk kirletici kaniti olarak destekleyici belge olabilir. Gecerli surumun kriter metnine gore teyit edilmelidir.
EU Ecolabel, Avrupa Komisyonu'nun sahip oldugu, AB capinda gecerli resmi Tip I (ISO 14024) gonullu cevre etiketidir. Kriterler Komisyon ve EU Ecolabelling Board surecinde gelistirilir; etiketi her uye devletteki yetkili kuruluslar (Competent Bodies) verir ve denetler. Etiket markaya degil, kriterleri karsilayan belirli urunlere verilir.
Hangi yapi/ic mekan urunlerini kapsar?+
Boya ve vernikler, sert kaplamalar (zemin, duvar, cati, karo), ahsap/mantar/bambu esasli ic mekan zemin kaplamalari, mobilya, yataklar ve tekstil gibi urun gruplarinda kriterleri vardir. Her urun grubu icin ayri bir kriter seti yayimlanir ve periyodik olarak revize edilir.
EU Ecolabel LEED EQc2 (dusuk emisyon) kredisine dogrudan uygun mu?+
Hayir, dogrudan degil. EU Ecolabel, LEED v4/v4.1 EQc2'nin dogrudan kabul ettigi dusuk emisyon etiketleri listesinde yer almaz; cunku kriterleri cogunlukla VOC ICERIGINI sinirlar, LEED ise CDPH ile olculen VOC EMISYONUNU esas alir. Destekleyici/dolayli kanit olabilir, ancak emisyon uygunlugu icin ayrica CDPH/EN 16516 verisi gerekir.
EU Ecolabel ile ICERIK ve EMISYON arasindaki fark neden onemli?+
YeS-TR
Malzeme / ic hava ile ilgili kredi — dolayli
AB'nin resmi cevre etiketi olarak destekleyici kanit olabilir; ancak ulusal sertifikanin guncel kredi metninin EU Ecolabel'i acikca kabul edip etmedigi ve hangi kriter icin gecerli oldugu teyit edilmelidir.
VOC icerigi, urunun formulundeki ucucu organik bilesik miktaridir (gram/litre); VOC emisyonu ise urunun bir test odasinda ic ortama yaydigi miktardir (ug/m3). Bir urunun dusuk icerikli olmasi, dusuk emisyonlu oldugunu otomatik garanti etmez. LEED gibi sistemler emisyonu olctugunden bu ayrim kritiktir.
EU Ecolabel ile Nordic Swan veya Blue Angel arasindaki fark nedir?+
Ucu de Tip I (ISO 14024) gonullu cok kriterli cevre etiketidir. EU Ecolabel AB'nin ortak resmi etiketidir; Nordic Swan Iskandinav ulkelerinin, Blue Angel ise Almanya'nin ulusal etiketidir. Kriter setleri ve kapsanan urun gruplari farklilik gosterir, bazi gruplar birden fazlasinda bulunabilir.
Bu etiket Turkiye'de gecerli mi?+
EU Ecolabel AB'nin resmi etiketidir ve uluslararasi taninir; Turkiye'de yasal bir gereklilik degildir. Avrupa pazarina da satilan urunlerde gorulebilir ve cevresel performans kaniti olarak yesil bina projelerinde referans alinabilir. Hangi krediye katki sagladigi, hedef sertifikanin guncel kurallarina gore teyit edilmelidir.
EU Ecolabel urunun her acidan cevre dostu oldugunu mu gosterir?+
EU Ecolabel cok kriterli bir etiket oldugundan, ait oldugu urun grubu icin tanimlanan cevresel kriterlerin tumunu karsiladigini gosterir; bu yonuyle tek parametreli etiketlerden daha kapsamlidir. Yine de etiketin kapsami ilgili urun grubunun kriter setiyle sinirlidir; her yesil bina kredisini otomatik karsiladigi anlamina gelmez.